u/Terrible_Gold2978

Let's remember captain's first üçlü.

Maddi olaraq və ya ən azından postun geniş auditoriyaya çıxması üçün paylaşaraq dəstək ola bilərsiniz.

Haqqlı olaraq yaranan suallarınızı postun altına qeyd edin, dostumuz özü cavablandıracaq.

"What do you mean?"

Başlıqda qeyd olunan mövzudan əlavə olaraq tənqid, irad və təkliflərinizi bu posta rəy olaraq yaza bilərsiniz.

Alexandre Michon: Bakı Haqqında Dünyanın İlk Neft Filmlərinin Rejissoru

Rejissor Kim İdi?

Alexandre Mikhailovich Michon 1858-ci il iyulun 5-də Xarkov şəhərində fransız ailədə anadan olub. Karyerasına fotoqraf kimi başlayır, öz şəhərində foto studiyaya sahib olur, sonradan isə Bakıya köçür və orada 25 il yaşayır.

Bakıya köçdükdən sonra o, fotoqraf dairəsi yaradaraq onun katibi olur. 1879-cu ildən 1905-ci ilə qədər Bakının mənzərələrini, neft hasilatı və emalı proseslərini, neft fontanlarını və neft sahələrindəki yanğınları sənədləşdirir.

1898: Kameranı Əlinə Aldı

Fransa Lümyer qardaşları 1895-ci ilin dekabrında kinematoqrafı icad edəndə Michon Bakıda idi. 1898-ci ildə o, hərəkətli şəkillər çəkməyə başladı, məqsədi bu görüntüləri Parisdə nümayiş etdirmək idi.

Michon həmin il iki əsas film çəkdi:

1. "Balaxanıda Neft Fontanı" (4 avqust 1898)

Film Bakının Balaxanı kəndindəki neft quyusunda baş vermiş püskürmənin lentə alınmasıdır. Lümyer kinematoqrafı ilə çəkilmiş 35mm filmdə görüntülər Azərbaycan kinosunun ilk filmi hesab edilir.

2. "Bibiheybətdə Neft Fontanı Yanğını" (6 avqust 1898)

Bu 30 saniyelik film Bakı yaxınlığındakı Bibiheybət kəndinin neft sahəsindəki yanğın zamanı çəkilib.

Bibiheybət yanğını filminin bəzi kadrları 1995-ci ildə Fransada dünya kinosunun 100 illik yubileyi münasibətilə hazırlanan xüsusi proqramda nümayiş etdirildi.

Michonun çəkdiyi görüntülər bu gün də Azərbaycan Kinematoqrafçılar İttifaqının arxivlərində saxlanılır. "Qafqaz Xalq Rəqsi" filmi sonradan bir sənədli filmə daxil edildi.

Michonun Bakı Filmotekası

Michon 1898-ci ildə yalnız neft filmlərini deyil, o dövr Bakı həyatından bir çox başqa lentlər də çəkdi. Onların arasında Balaxanı-Sabunçu polis idarəsi süvari qorodovoylarının at oynatmaları, Buxara Əmirinin "Velikiy Knyaz Aleksey" gəmisindən yola salınma mərasimi, Qafqaz xalq rəqsi kimi filmlər də var idi.

Michon 1921-ci il iyulun 5-də, anadan olduğu günün ildönümündə, Samaranın yaxınlığında vəfat etdi.

Bərbərovlar: Ev Şirləri Saxlayan Sovet Ailəsinin Faciəli Hekayəsi

Azərbaycandan olan Bərbərov ailəsi 1970-ci illərdə kiçik mənzillərində iki ev şiri saxladıqlarına görə bütün Sovet İttifaqında məşhurlaşdı.

Ailə

Lev Lvoviç Bərbərov, həyat yoldaşı Nina və iki uşağı Eva ilə Roman Sovet Bakısında 100 kvadratmetrlik mənzildə yaşayırdılar. Lev memar işləsə də, ömrü boyu vəhşi heyvanlara məhəbbət bəsləyirdi. Ailənin mənzilində müxtəlif vaxtlarda pişiklər, itlər, tutuquşular, kirpilər, enotlar, ilanlar, hətta canavar və puma da olmuşdu.

Kinq I-in Gəlişi

1970-ci ilin yayında Nina və Eva zooparkda bir nəfəsliyə baxarkən "acınacaqlı, büzüşmüş boz bir top" gördülər. Zoopark direktörünün icazəsi ilə xəstə şir balasını evə gətirdilər və ona Kinq adını verdilər.

Ailə dostları, fotoqraf Vladimir Alekseyevin sözlərinə görə:

"Onlar Kinqi isti su kisələri ilə əsdilər, şüşə qab vasitəsilə müxtəlif qarışıqlarla qidalandırdılar. Əvvəlcə şir balasının ön pəncələri heç işləmirdi. Günlərlə növbə ilə masaj etdilər. Tədricən şir yerimə öyrəndi, lakin bu fiziki qüsur ömrü boyu onunla qaldı."

Ailə balkonunu torla hasarladı ki, Kinq rahatlıqla "gəzintiyə çıxa" bilsin. Hər səhər onu yaxındakı parkda da gəzdirirdilər.

Nina sonradan müsahibəsində deyirdi:

"Bəzən tək qaldıqda darıxanda yataq otağımıza girir, çarpayıya çıxır, məni ya Levanı itələyib kənara atır, arxası üstə uzanıb qarnını yuxarı çevirib dərin yuxuya gedirdi. Uşaqlar onun bığından çəkir, at kimi minirdilər — hər şeyi edirdilər, o isə heç vaxt incimir, heç vaxt dişlərini göstərmirdi."

Şöhrət

Qısa zamanda yalnız Sovet mətbuatı deyil, xarici mətbuat da Kinqlə maraqlandı. Haqqında çoxlu məqalələr yazıldı, televiziya proqramları hazırlandı. Kinq "Şir evdən getdi", "Oğlan, qız və şir", "İtalyanların Rusiyada inanılmaz macəraları" kimi filmlərə çəkildi. Bundan sonra Lev memar işini buraxıb Kinqin prodüseri kimi kinostudiyalarla danışıqlar aparmağa başladı.

Nina Bərbərova bildirirdi ki, qonşuları şirlə yan-yana yaşamaqdan razı deyildilər, daim qorxu və narahatlıq içində idilər.

Qonşularından biri, Aleksandr Krivenko 1970-ci illərin əvvəlində şikayətlənirdi:

"İşdən evə qayıdırdım, amma rahatlıq tapa bilmirdim. Yata da bilmirdim — şir elə gurultu ilə nərə çəkirdi ki, qablar cingildəyirdi. Bəzən şir nərə çəkə-çəkə divara çırpılırdı, zərbədən tərəfimizdəki divarda suvaq tökülürdü. Ən pisi isə qoxu və tük idi. İyindən ürəyim bulanırdı. Bizdən əvvəl burada yaşayan ailənin allergiyası olan oğlu var idi. İndi 20 yaşındadır, allergiyası kəskin astmaya çevrilib."

Kinq I-in Ölümü

"İtalyanların inanılmaz macəraları" filminin çəkilişi zamanı Bərbərovlar müvəqqəti olaraq bir məktəb binasına yerləşdirildilər. Hər səhər Leninqrad (bu gün Sankt-Peterburq) polisi yaxınlıqdakı binaların sakinlərini mikrofonla xəbərdar edirdi ki, məktəbdə şirlər var, yaxın gəlməsinlər. Amma bəziləri xəbərdarlığı nəzərə almadı.

Gənc Valentin Markov onlardan biri idi. Şirin məşqçisi bir neçə dəqiqəlik çöllərə çıxan kimi Markov məktəb binasının idman zalının pəncərəsi önünə gəlib şirin diqqətini çəkmək üçün tullanmağa başladı. Kinq bunu oyun dəvəti kimi qəbul etdi — pəncərəyə yaxınlaşdı, onu sındırdı və Markovu yıxdı. Fəryadı eşidən polis zabiti Kinqi dəfələrlə güllələdi. Beləliklə, 1973-cü il iyulun 24-də ev şiri Kinq həyatını itirdi.

Kinq II

Nina deyirdi: "Mən ikinci şirə qarşı idim, amma ərim israr etdi." Kazandakı zooparkdan yeni şir balası tapıb gətirdilər və ona Kinq II adını verdilər. O sağlam və yaraşıqlı idi.

Nina xatırlayırdı: "Yeni üzvümüz Kinq I-dən fərqliydi. Kinq I-in canını biz xilas etmişdik, ona görə bizə mehriban idi. Kinq II isə daha tələbkar və müstəqil idi."

Faciələr ardı-arası kəsmirdi. 1978-ci ildə Lev Bərbərov ürək tutmasından vəfat etdi. Ərinin ölümündən sonra Nina Kinq II-ni saxlamaqda maddi çətinlik çəkdi, onu zooparka qaytarmaq istədi, amma bacarmadı.

Nina deyirdi: "Kinq II Lev Lvoviçi lider sayırdı. Onun ölümündən sonra iki uşaq, bir şir, bir puma və digər heyvanlarla tək qaldım. Kinq liderini axtarırdı; onun əşyalarını tapanda iylər, üstündə keşik çəkib uzanırdı."

Faciə — 24 Noyabr 1980

Nina Bərbərova həmin tarixi ömrünün ən faciəli günü kimi xatırlayır.

Günorta işdən evə gəldi — Kinq II çöldən gələn qəribə bir iy üzündən əsəbiləşmişdi. Nina otağa girən kimi şir ona hücum etdi.

"Roman qalxıb qaçmaq istədi, amma Kinq II bir sıçrayışla ona çatdı və onu yerindəcə öldürdü: dərisini başından soydurdu, boyun fəqərəsini qırdı. Mən huşumu itirdim. Yalnız atəş səsləri eşidiləndə ayıldım. Qonşuların çağırdığı polis hər tərəfdən damdan içəri girib atəş açmağa başladı."

Nina oğlunun öldüyünü xəstəxanadan çıxandan sonra öyrəndi. Bu dəhşətli xəbər onu yenidən yıxdı, daha üç ay xəstəxanada qaldı. Yaşamaq istəmirdi, intihar haqqında düşünürdü. Qızı Eva və sonradan həyat yoldaşına çevrilən aktyor Kazım Abdullayev onu bu dərin depressiyadan çıxardı.

"Həkimlər məni möcüzə ilə xilas etdilər. Dəlicəsinə sevdiyim oğlumu itirdim. Hadisədən sonra intihar barədə düşünürdüm. Qızım və Kazım mənə qayğı göstərdi. Kazımla evləndim, daha iki uşağım oldu — Fərhad və Rahil. Artıq evdə vəhşi heyvan saxlamırıq, yalnız it, pişik və tutuquşular var. Kinq II-yə kin bəsləmirəm. O heyvandı, insan deyil, nə etdiyini bilmirdi. Yalnız özümü bağışlaya bilmirəm ki, oğlum Romanı qoruya bilmədim."

Mənbə: Rare Historical Photos — "The Tragic Story of the Berberovs: A Soviet Family Who Raised Pet Lions at Home, 1970s"

[ Removed by Reddit on account of violating the content policy. ]

Həm dünya klassiklərini həm də yerli yazıçılarımızı oxuyanlaradır sualım. Hansı yazıçılarımızı və əsərlərini dünya klassikləri səviyyəsində görürsünüz?

Heç bir yazıçımızı oxumayan birinə hansı əsərdən başlamağı tövsiyə edərdiniz?

Redditin az bir qismi əhatə etdiyini bilirəm ancaq dost, tanış axtarmaq üçün açılan postların sayı diqqətimi çəkir.

Dost ətrafınız neçə nəfərdən ibarətdir? Məsələn ən yaxın dostunuz başqa ölkəyə köçsə tənha qalmaq ehtimalınız var mı?

Halhazırda dostlaşa bilirsiniz mi, ya bütün dostlarınız uşaqlıqdan, məktəbdən və ya universitetdən qalır?

Ilk günden geldiği yolu ve başarılarını yakından takip eden biri olarak zannimca artilari ve eksileri :

Artilari :

1)Ilk başladığında kendi liginin orta sıra takımı olan Karabağı para harcamadan, yıldız yabancılar getirmeden kendi liginin favorisi haline getirdi.

2. Yine ilk yillarinda hiç kimsenin tanımadığı, bilmedigi oyuncularla Uefa Avrupa ligine katılım sağlamayı basardi ve bunu sıradan hale getirdi.

3. Biri geçen sezon olmakla iki kez Şampiyonlar ligine katılım sağladı. Top 24te bitirib, play off hakki kazandi.

4. İki sezon önce Avrupa liginde 1 gol farkla Namaglub Almanya ligi şampiyonu Leverkusene son 16da elendi. (10 kişi kalmıştı)

5. Her sene yarım kadroyla başlamasına rağmen hep çözüm üretdi. Bu sene şampiyonlar liginde 5 gol atan ve santrafor olarak oynayan Camilo Duran sağ kanat olarak transfer olmuştu ancak yönetim değil şampiyonlar ligi seviyesinde, hiç santrafor almayarak transfersiz başlatti takımı.

6. Hem yerel hem yabancı oyuncularin hepsine dokundu, hepsi transfer yapti. Juninho, Ndlovu, Fenerde çöp ilan edilen Benzia, Kady ve diğerleri.

7. Adam Beşiktaşlı. Kendi açıklaması var.

Kisaca hem yerel hem Avrupada defalarca test edilmiş ve ligde topa sahip daha düşük tempolu, Avrupada gerektiginde topun gerisine gecip gecis oyunu oynaya bilen, sahip olduğu kadroyla hep bir oyun çıkaran, oyuncuları milli takımlarına gönderen, transfer yaptiran bir hoca.

Eksileri (sorun ola bilecek ozellikleri)

1. Yerel lig olarak sadece Azerbaycanda çalıştı.

2. Yabancı dili sadece rusça var. (türkçe biliyor)

3. Katı ve çok ciddi. Oyuncularinin saha dışındaki haraketlerini izler ve gerektiginde idari cezalar verir. Mesela bu sezonun en parlak oyuncularindan olan solbek Elvin Jafarquliev partiler yüzünden kadro dışı bırakıldı.

Açık konuşmak gerekirse hiç bir ışık görmüyorum. Sergen Yalçın kankalarını da alıp gitmeli orası kesin de, ama gittikten sonra yine kararı verecek olan Serdal Adalı olduğu için asla belimiz doğrulamayacak.

Tabiki kupayı kazanmamiz lazım ama adım gibi eminim kupayi kazansak şuanki yönetim ve hoca yine kredi kazanacak ve gelecek seneyi de çöp edecek.

Ne oyunumuz var, ne gelişen oyuncumuz, gençler mi takıma monte edildi, önümüzdeki sezona taşına bilecek iskelet mi kuruldu? Kim ne derse desin Agbadou da 18m edecek oyuncu değil bu arada, Şenol Güneş Tosicten bundan fazla katki alıyordu zaten.

Çok şey söylemek istiyorum da, hiç bir şeye etki edemeyecek olmak ve en az bir senenin daha bomboş geçecek olduğunu bilmek üzüyor.

Kupadan elenmek ve son maçlarda puanlar kaybetmenin orta vadede kesinlikle çok daha yararlı olduğunu düşünüyorum. Umarım yanılırım.