u/MinhDat_MAS

Chiến tranh thương mại - Giá dầu - Chuỗi cung ứng

Ngành cá tra Việt Nam giờ nhìn thì tưởng chỉ là chuyện nuôi cá xuất khẩu nhưng thực tế nó đang bị kéo vào một cuộc chơi lớn hơn rất nhiều. Một ngành từng được xem là nông nghiệp giá rẻ giờ phải sống chung với chiến tranh thương mại, giá dầu, lạm phát và địa chính trị toàn cầu.

Xuất khẩu cá tra năm 2026 dự kiến đạt khoảng 2.3 tỷ USD tăng gần 5% so với năm trước với sản lượng khoảng 1.67 triệu tấn. Nhìn bề ngoài thì đây là một năm khá tích cực nhưng bên trong doanh nghiệp đang chịu áp lực rất lớn từ chi phí đầu vào.

Giá cá tra nguyên liệu hiện đã tăng lên quanh 33.000 - 34.000 đồng mỗi ký tăng hơn 17% chỉ trong vài tháng. Giá cá giống tăng khoảng 25% trong khi thức ăn thủy sản chi phí logistics và cước vận tải đều leo thang theo giá dầu thế giới.

Nghe thì vô lý nhưng giờ chỉ cần căng thẳng ở eo biển Hormuz leo thang là doanh nghiệp cá tra miền tây có thể bị ảnh hưởng ngay lập tức vì giá dầu tăng sẽ kéo theo toàn bộ chuỗi chi phí vận hành tăng theo.

Điểm sáng lớn nhất của ngành hiện tại vẫn là thị trường Mỹ. Mỹ đang tiếp tục siết thương mại với Trung Quốc khiến cá rô phi Trung Quốc gặp khó hơn khi vào thị trường này. Và thế là cá tra Việt Nam được hưởng lợi như một sản phẩm thay thế rẻ hơn.

Tuy nhiên đây không phải kiểu hưởng lợi dễ dàng. Mỹ hiện ngày càng ưu tiên các doanh nghiệp có chuỗi sản xuất bài bản truy xuất nguồn gốc rõ ràng và khả năng đáp ứng tiêu chuẩn cao hơn.

Vĩnh Hoàn (VHC) hiện vẫn là doanh nghiệp mạnh nhất ngành nhờ lợi thế tại Mỹ. Thuế chống bán phá giá gần như bằng 0 giúp doanh nghiệp này có biên cạnh tranh vượt trội so với phần còn lại của ngành.

Quý 1 năm 2026 doanh thu của Vĩnh Hoàn đạt gần 2.963 tỷ đồng tăng hơn 11% còn lợi nhuận sau thuế tăng hơn 35%. Riêng doanh thu từ thị trường Mỹ tăng gần 40% trong khi Trung Quốc và châu Âu lại suy yếu.

Ngoài cá tra truyền thống Vĩnh Hoàn còn có collagen gelatin thực phẩm chế biến và sở hữu thương hiệu Sa Giang nên cơ cấu doanh thu đa dạng hơn đáng kể. Điều này giúp doanh nghiệp chống chịu tốt hơn khi thị trường xuất khẩu biến động.

Tuy nhiên ngay cả doanh nghiệp đầu ngành cũng không tránh khỏi áp lực chi phí. Doanh thu dự kiến tiếp tục tăng nhưng lợi nhuận năm 2026 có thể chỉ đi ngang quanh mức 1.500 tỷ đồng do chi phí nhiên liệu vận chuyển và nhân công tăng quá mạnh.

Nam Việt (ANV) lại là một câu chuyện khác. Doanh nghiệp này có tốc độ tăng trưởng cao hơn nhưng biến động cũng lớn hơn nhiều.

Điểm mạnh của Nam Việt là vùng nuôi lớn khả năng tự chủ nguyên liệu cao và đang đẩy mạnh xuất khẩu sang Trung Quốc cùng các thị trường mới nổi. Nhưng vấn đề là Trung Quốc hiện không còn là thị trường dễ kiếm tiền như trước.

Kinh tế Trung Quốc đang chậm lại tiêu dùng suy yếu cạnh tranh nội địa tăng mạnh khiến biên lợi nhuận tại thị trường này trở nên khó đoán hơn rất nhiều. Thành ra doanh nghiệp phụ thuộc quá nhiều vào Trung Quốc sẽ phải đối mặt với rủi ro lớn hơn nếu sức mua tiếp tục yếu đi.

IDI cũng đang trong tình trạng tương tự khi cố mở rộng thị phần ở các thị trường nhạy cảm với giá bán. Nhưng trong bối cảnh chi phí vận tải và nguyên liệu neo cao thì những doanh nghiệp biên lợi nhuận mỏng sẽ rất dễ hụt hơi nếu thị trường xuất khẩu chững lại.

Điều đáng chú ý nhất là ngành cá tra giờ không còn đơn thuần là câu chuyện nuôi cá rồi bán ra nước ngoài nữa. Nó là bài toán của chuỗi cung ứng toàn cầu chiến tranh thương mại năng lượng lạm phát và sức khỏe tiêu dùng thế giới.Một quyết định áp thuế của Mỹ một đợt tăng giá dầu hay một cuộc họp của FED giờ đều có thể ảnh hưởng trực tiếp tới lợi nhuận của doanh nghiệp nuôi cá ở miền tây

Người ta cứ nghĩ kinh tế vĩ mô là thứ gì đó xa vời nhưng cuối cùng nó lại chui thẳng vào bữa cơm hàng ngày. Một bên dân văn phòng thất nghiệp vì trí tuệ nhân tạo, còn một bên doanh nghiệp nuôi cá phải theo dõi eo biển Hormuz để tính lợi nhuận quý sau...cũng không khác nhau về độ khó ngủ.

Thời đại này, một con cá không còn được định giá chỉ bằng chất lượng dinh dưỡng nữa, mà còn bằng vị trí của nó trong cuộc chiến kinh tế giữa các cường quốc...

Thanh khoản đạt 22.0k tỷ đồng
Độ rộng thị trường: 144 mã tăng – 152 mã giảm – 86 mã tham chiếu
Diễn biến TT:
Chỉ số thị trường tiếp tục điều chỉnh, giảm 16.34 điểm (-0.85%) và kết phiên tại mốc 1896.89 điểm. Nhóm Vin (VIC + VHM) cùng một vài mã dầu khí (GAS – BSR) kéo điểm chỉ số giảm, riêng VIC đóng góp lớn nhất với ~13 điểm giảm. Ở chiều ngược lại, nhóm ngân hàng (VCB – LPB – VPB) góp phần nâng đỡ chỉ số. Nhà đầu tư mua ở vùng giá thấp phiên trước hiện đang có lợi nhuận ngắn hạn, tuy nhiên diễn biến phiên cuối tuần 22/05 khi hàng T+ về tài khoản sẽ là yếu tố quan trọng để đánh giá sức mạnh thị trường.
Về chỉ số ngành, dầu khí và hóa chất tiếp tục có một phiên điều chỉnh: BSR (-3.46%) – PLX (-2.05%) – GVR (-3.72%). Nhóm bán lẻ và bảo hiểm hồi phục với MWG (+2.98%) và BVH (+2.41%). Nhóm ngân hàng giao dịch tương đối tích cực nhờ lực mua ròng từ khối ngoại tại các mã như VCB – VPB – LPB.
Các mã tăng đáng chú ý trong phiên: MSB (+0.35%) – PC1 (+6.84%) – VCB (+0.46%) – MWG (+2.98%) – PET (+2.20%).
Khối ngoại bán ròng 1,732.29 tỷ đồng. Trong đó:
+Bán ròng VIC (517 tỷ) – FPT (316 tỷ) – MBB (174 tỷ) – VHM (139 tỷ)
+Mua ròng VPB (261 tỷ) – VCB (163 tỷ) – LPB (62 tỷ) – MSB (50 tỷ).

Đây đéo phải khuyến nghị mua bán. Anh em cần cân nhắc cẩn trọng và tự ra quyết định khi đầu tư chứng khoán. Hãy có trách nhiệm với tiền và quyết định của chính mình!

Nghe thì chỉ là một con số, nhưng thực tế nó phản ánh một chuyện khá đáng ngại: lớp trẻ bây giờ học xong nhưng ngày càng khó chen chân vào thị trường lao động.

Nhiều người vẫn hiểu sai về chỉ số này. Sinh viên còn đang đi học chưa tính. Người nằm nhà nghỉ ngơi không nộp CV cũng chưa tính. Chỉ những người đang đi tìm việc thật, liên tục nộp hồ sơ nhưng vẫn bị từ chối mới bị tính là thất nghiệp. Nghĩa là số 9% này là phần nổi của nhóm đang vật lộn để kiếm chỗ đứng ngoài thị trường.

Vấn đề nằm ở chỗ nền kinh tế dù chưa hẳn suy thoái nhưng doanh nghiệp đang bắt đầu co cụm dòng tiền, hạn chế tuyển dụng và nhóm bị ảnh hưởng đầu tiên luôn là người trẻ ít kinh nghiệm. Đây là quy luật gần như lặp đi lặp lại ở mọi chu kỳ kinh tế.

Chưa kể thị trường hiện tại đang lệch pha cực mạnh. Trường lớp vẫn đào tạo kiểu cũ trong khi doanh nghiệp giờ cần người thích nghi nhanh, biết dùng AI, xử lý dữ liệu và làm được việc ngay. Thành ra nhiều sinh viên ra trường mang bằng cấp nhưng kỹ năng lại không khớp với nhu cầu thực tế.

Nhóm lao động trẻ cũng là mắt xích yếu nhất của thị trường lao động. Hợp đồng lỏng, kinh nghiệm mỏng, chưa tạo ra nhiều giá trị ngay nên khi doanh nghiệp thấy khó khăn là cắt trước tiên. Nhìn sâu hơn, tỷ lệ thất nghiệp thanh niên tăng mạnh thường không chỉ là câu chuyện việc làm, mà còn là dấu hiệu cho thấy nền kinh tế đang bắt đầu hụt hơi ở bên trong.

Người dân Hàn Quốc đang đồng loạt hủy bỏ các hợp đồng bảo hiểm nhân thọ để gom tiền mua cổ phiếu Samsung Electronics và SK Hynix.

Số lượng hồ sơ hủy hợp đồng tại 3 công ty bảo hiểm nhân thọ lớn nhất nước này đã tăng vọt 16% chỉ trong quý trước.

Bên cạnh đó, lượng tiền gửi tại các ngân hàng tiết kiệm đã giảm xuống dưới mức 100 ngàn tỷ won lần đầu tiên sau 4 năm.

Tiền gửi định kỳ tại các ngân hàng thương mại cũng đã bốc hơi 12 ngàn tỷ won tính từ tháng hai.

Đáng ngại nhất, các nhà đầu tư trên 50 tuổi hiện nắm giữ tới 62% tổng dư nợ margin tại các công ty chứng khoán.

Riêng nhóm tuổi 60, dư nợ margin đã tăng gấp đôi, từ 3,9 ngàn tỷ won lên 8 ngàn tỷ won chỉ trong vòng một năm.

Dòng vốn từ tích lũy, lương hưu, bảo hiểm cho đến đòn bẩy tài chính đều đang đổ dồn vào hai gã khổng lồ Samsung Electronics và SK Hynix hiện đang ở vùng giá cao kỷ lục.

Cộng hưởng với gói hỗ trợ 33 ngàn tỷ won của chính phủ dành cho ngành bán dẫn, tâm lý FOMO đã đẩy thị trường vào trạng thái cực đoan.

Khi những dòng tiền phòng thủ cuối cùng cũng bị cuốn vào vòng xoáy đầu cơ, đó thường là dấu hiệu cho thấy bong bóng đang phình to hết cỡ trước khi vỡ vụn.

Thanh khoản 31,790 tỷ đồng: Giảm so với phiên trước , tuy nhiên vẫn ở mức cao so với trung bình các phiên gần đây, cho thấy dòng tiền giao dịch sôi động dù chỉ số gần như đi ngang. Việc thanh khoản lớn nhưng VN-Index không tăng mạnh phản ánh trạng thái giằng co mạnh giữa bên mua và bên bán, đồng thời cho thấy hoạt động cơ cấu danh mục và chốt lời ngắn hạn diễn ra khá quyết liệt.

Nhóm ngành nổi bật: Dòng tiền luân chuyển rõ sang nhóm Công nghệ và Năng lượng. Nhóm công nghệ tăng mạnh nhờ hưởng lợi từ kỳ vọng tăng trưởng dài hạn và dòng tiền đầu cơ quay lại nhóm mid-cap công nghệ. Nhóm dầu khí tiếp tục duy trì sức mạnh tăng tốt nhờ kỳ vọng giá năng lượng và dòng tiền ngắn hạn. Ngược lại, nhóm Viễn thông chịu áp lực điều chỉnh mạnh với VGI, FOX giảm sâu cho thấy dòng tiền đang có xu hướng rút khỏi nhóm đã tăng nóng trước đó.

Động lực thị trường: VN-Index duy trì sắc xanh nhẹ chủ yếu nhờ lực kéo từ VIC, VHM và GAS, giúp cân bằng áp lực điều chỉnh từ CTG, HDB và MBB.
Khối ngoại bán ròng 4.10 tỷ đồng: Giá trị bán ròng ở mức rất thấp, gần như trạng thái cân bằng giữa mua và bán, cho thấy áp lực từ khối ngoại không còn đáng kể như các phiên trước.

Phiên 20/05 cho thấy thị trường bước vào trạng thái giằng co mạnh sau giai đoạn tăng trước đó. Dòng tiền chưa rút khỏi thị trường mà đang luân chuyển nhanh giữa các nhóm ngành, tập trung vào Công nghệ, Năng lượng và một phần Bất động sản, trong khi nhóm ngân hàng và viễn thông xuất hiện áp lực phân hóa và chốt lời ngắn hạn.

Hôm nay tôi sợ teo zái nên rớt hàng CTD, mua lại được tí GAS, FPT và VCB
Kể lể cho vui, đéo phải khuyến nghị mua bán nhé

Tôi thấy rất nhiều người Việt cứ nhắc tới Singapore là lại kiểu: Dân họ giàu nên ai cũng có nhà. Nhưng nếu tìm hiểu kỹ thì sẽ thấy cái làm nên sự khác biệt của Singapore không nằm ở chuyện dân giàu hơn, mà nằm ở cách Nhà nước kiểm soát đất đai, dòng tiền và đầu cơ bất động sản.

Ở Singapore, phần lớn người dân sống trong các căn hộ HDB. Đây là loại nhà ở do Nhà nước xây dựng thông qua cơ quan tên Housing & Development Board, có thể hiểu đơn giản là chương trình nhà ở quốc gia của Singapore.

Nhưng điểm quan trọng là đa số HDB không phải sở hữu vĩnh viễn. Người dân thực chất đang mua quyền sử dụng nhà trong 99 năm. Hết thời hạn thì đất quay về Nhà nước.

Nghe có vẻ vô lý với tư duy của người Việt vì chúng ta quen với khái niệm đất đai phải truyền đời, phải giữ mãi mãi. Nhưng chính điều đó lại khiến bất động sản ở Việt Nam bị tài chính hóa cực mạnh. Nhà không còn đơn thuần là nơi để ở mà trở thành công cụ đầu cơ, tích sản và găm hàng.

Còn ở Singapore, vì Nhà nước giữ quyền kiểm soát cuối cùng với đất nên họ có thể can thiệp rất sâu vào thị trường. Họ gần như triệt tiêu tư duy ôm đất nhiều thế hệ để chờ tăng giá vô hạn.

Điểm thiên tài nhất của Singapore thật ra nằm ở hệ thống CPF. Đây là quỹ tiết kiệm và hưu trí bắt buộc có tên Central Provident Fund. Mỗi tháng người lao động và doanh nghiệp đều phải đóng một phần tiền lương vào quỹ này.

Tiền CPF không chỉ dùng cho hưu trí mà còn có thể dùng để:
- mua nhà HDB
- trả góp hàng tháng
- thanh toán lãi vay
- chi trả một phần y tế và an sinh xã hội

Điều này tạo ra một vòng tuần hoàn rất mạnh:
- Người dân có nhà để ở
- Không bị áp lực tiền mặt quá lớn
- Nhà nước có nguồn vốn nội địa khổng lồ
- Hệ thống tài chính ít phụ thuộc vốn ngoại
- Bất động sản khó bị đầu cơ kiểu bong bóng cực đoan

Nói cách khác, Singapore không giải bài toán nhà ở bằng cách hô khẩu hiệu giảm giá nhà. Họ thiết kế cả một hệ thống tài chính để kiểm soát dòng tiền chảy vào bất động sản.

Ngoài ra, Singapore còn dùng luật cực cứng để chống đầu cơ.

Người mua nhà mới phải ở tối thiểu 5 năm mới được bán hoặc cho thuê toàn bộ căn hộ. Người độc thân thường phải tới 35 tuổi mới được mua một số loại HDB. Thậm chí từng khu nhà còn có tỷ lệ sắc tộc để tránh hình thành các khu dân cư tách biệt.

Nghe rất thiếu tự do thị trường. Nhưng đổi lại họ giữ được mức độ ổn định xã hội và khả năng tiếp cận nhà ở mà rất nhiều nước phát triển hiện nay đang mất dần.

Trong khi đó ở Việt Nam, thị trường bất động sản gần như vận hành theo hướng ngược lại:
- Người có nhiều tài sản tiếp tục gom thêm đất
- Nhà bỏ hoang rất nhiều nhưng giá vẫn tăng
- Người mua ở thật ngày càng khó tiếp cận
- Thu nhập tăng không kịp tốc độ tăng giá nhà
- Người trẻ bị đẩy vào cảnh vay 20-30 năm chỉ để mua một căn hộ bình thường

Đáng nói là càng sốt đất thì xã hội lại càng xem đó là dấu hiệu thịnh vượng, trong khi thực chất đó có thể là dấu hiệu tài sản đang tập trung ngày càng mạnh vào một nhóm nhỏ.

Dĩ nhiên mô hình Singapore không hoàn hảo. Giá nhà cũ tại Singapore hiện nay cũng tăng rất mạnh, xuất hiện ngày càng nhiều căn hộ giá hàng triệu đô Singapore. Người trẻ Singapore cũng bắt đầu chịu áp lực chi phí nhà ở cao hơn trước.

Nhưng nhìn đi nhìn lại thì mới thấy một chuyện khá chua chát: Singapore kiểm soát bất động sản rất mạnh nên dân khó giàu nhanh nhờ đất. Còn ở Việt Nam, rất nhiều người lại chỉ có cơ hội đổi đời nếu ôm đúng miếng đất đúng thời điểm. Và khi cả xã hội xem đất là con đường làm giàu nhanh nhất, thì giá nhà sớm muộn cũng sẽ vượt xa khả năng mua của người đi làm bình thường.

Kịch bản 1: Bond Yield Việt Nam tăng vượt Mỹ.
Đây là kịch bản "thuận chiều". Khi lợi suất trái phiếu chính phủ (lãi suất phi rủi ro) tăng, định giá cổ phiếu bị chiết khấu ngay lập tức. Ngân hàng buộc phải tăng lãi suất huy động để cạnh tranh dòng tiền. Chi phí vốn doanh nghiệp tăng => Áp lực lên EPS.

Kịch bản 2: Bond Yield Việt Nam thấp hơn Mỹ (Tình trạng hiện tại).
Đây mới là "cơn đau đầu" thật sự. Lợi suất thấp hơn Mỹ khiến VND mất sức hấp dẫn, dòng vốn chảy ngược về Mỹ để hưởng lãi cao. Kết quả? Tỷ giá USD/VND vọt xà (tỷ giá chợ đen chiều hôm qua vẫn quanh 26,6). Để cứu tỷ giá, NHNN buộc phải "bóp" thanh khoản hoặc tăng lãi suất điều hành.

Nghịch lý "Tiến thoái lưỡng nan":
• Yield tăng => Lãi suất thị trường tăng theo cơ chế chi phí vốn.
• Yield giảm => Lãi suất thị trường tăng theo cơ chế bảo vệ tỷ giá.

Góc nhìn cá nhân
Trong bối cảnh Fed vẫn neo lãi suất cao và tỷ giá trong nước căng thẳng, dù Bond Yield có nhảy múa thế nào, mặt bằng lãi suất khó mà dễ thở. Anh em nên ưu tiên các doanh nghiệp:
✅ Tiền mặt dồi dào.
✅ Ít nợ vay (đặc biệt là nợ USD)

CTCP Vàng bạc Đá quý Phú Nhuận PNJ đang cho thấy sự phục hồi và tăng trưởng rất mạnh trong năm 2026 nhờ hưởng lợi từ cả giá vàng tăng cao lẫn việc chủ động tháo gỡ bài toán nguyên liệu.

Doanh thu tăng mạnh ở tất cả các mảng gồm bán lẻ (+21,7% svck), bán sỉ (+33,9% svck) và đặc biệt vàng 24K tăng tới +325% svck, dù phần lớn tăng trưởng đến từ mặt bằng giá vàng cao hơn cùng kỳ. Điểm đáng chú ý nhất là PNJ đã thay đổi chính sách mua lại vàng từ đầu năm 2026, chuyển sang mua lại theo giá thị trường đối với một số dòng sản phẩm thay vì áp dụng tỷ lệ cố định như trước đây. Đồng thời công ty cũng thu mua thêm các sản phẩm không phải của PNJ và đẩy mạnh tái chế hàng tồn kho/sản phẩm cũ để mở rộng nguồn nguyên liệu trong bối cảnh thị trường vẫn chờ thêm động thái cấp hạn ngạch nhập khẩu vàng từ phía Nhà nước.

Việc giảm áp lực nguyên liệu không chỉ hỗ trợ mảng cốt lõi là bán lẻ trang sức mà còn giúp PNJ mở rộng trở lại các sản phẩm có hàm lượng vàng cao – vốn bị thu hẹp trong năm 2025 do thiếu nguồn cung nguyên liệu.

LNST Q1/2026 tăng mạnh nhờ biên lợi nhuận gộp cải thiện ở các mảng ngoài vàng 24K, dù biên lợi nhuận gộp tổng thể bị pha loãng bởi tỷ trọng vàng 24K tăng cao. Giá vàng tăng mạnh trong giai đoạn đầu năm cũng giúp PNJ hưởng lợi từ việc bán hàng tồn kho với giá cao hơn đáng kể so với giá vốn trước đó, đồng thời thúc đẩy hoạt động tái chế hàng cũ khi chênh lệch giá đủ hấp dẫn để bù đắp chi phí xử lý.

Ngoài ra, biên lợi nhuận của mảng vàng 24K cũng được cải thiện nhờ công ty tối ưu cơ cấu sản phẩm và tung ra các sản phẩm có biên tốt hơn nhưng vẫn phù hợp với nhu cầu tích trữ của khách hàng trong mùa cao điểm Q1.

Theo dự phóng, doanh thu thuần năm 2026 của PNJ có thể đạt 47.694 tỷ đồng (+36,3% svck) và LNST đạt 3.982 tỷ đồng (+40,8% svck), cao hơn khoảng 21% so với dự báo trước đó. Công ty vẫn đang duy trì chiến lược mở rộng cửa hàng có chọn lọc, nâng cấp điểm bán và đẩy mạnh kênh online để tối ưu hiệu quả hoạt động.

Tuy nhiên, theo nguồn tin hành lang tìm hiểu được trên thị trường, PNJ cũng đã mua vào lượng vàng khá lớn ở vùng giá quanh 5.000 USD/oz trong khi giá vàng hiện tại đã lùi về quanh 4.500 USD/oz. Điều này có thể khiến giá trị tài sản tồn kho suy giảm phần nào nếu giá vàng tiếp tục điều chỉnh sâu. Dù vậy, ở góc nhìn tích cực, việc chủ động tích trữ nguyên liệu trong giai đoạn nguồn cung khan hiếm cũng giúp PNJ duy trì được năng lực sản xuất và đảm bảo hàng hóa cho hệ thống bán lẻ trong bối cảnh thị trường vàng còn nhiều biến động.

PNJ hiện vẫn là doanh nghiệp đầu ngành với lợi thế thương hiệu, hệ thống bán lẻ và khả năng vận hành vượt trội, gã độc cô cầu bại thực thụ trong lĩnh vực bán lẻ trang sức phía nam đang mon men bắc tiến. Tuy nhiên trong ngắn hạn, diễn biến giá vàng sẽ tiếp tục là yếu tố ảnh hưởng rất lớn đến biên lợi nhuận cũng như chất lượng hàng tồn kho của doanh nghiệp và cũng phần nào đó ảnh hưởng đến thị giá của cổ phiếu.

Đây là quan điểm cá nhân, không phải khuyến nghị mua bán!