u/Special_Lychee_6847

Controver­se rond vraag Leopold II op eindtoets in Franstalig België: koning wordt omschreven als “scherpzin­nig strateeg”

In Franstalig België is ophef ontstaan over de centrale eindtoets voor het zesde leerjaar, die dit jaar een vraag bevatte waarin koning Leopold II, omstreden vanwege zijn wandaden in Congo-Vrijstaat, wordt omschreven als “scherpzinnig strateeg”. Minister van Onderwijs Valérie Glatigny (MR) begrijpt de commotie en vindt dat de administratie nauwer moet toezien op de formulering van de vragen.

Igor Bulcke

Igor Bulcke

Journalist bij HLN

3 juli 2026, 10:33

Laatste update: 10:50

Alle ruim 50.000 leerlingen in het zesde leerjaar van het Franstalig basisonderwijs moesten eind juni dezelfde centrale toets afleggen, het ‘certificat d’études de base’ of CEB. Bij vraag 10 van het onderdeel ‘geschiedenis en geografie’ gingen de wenkbrauwen fronsen. In een begeleidend tekstje bij die vraag over de Belgische kolonisatie van Congo wordt de toenmalige koning Leopold II omschreven als “een ondernemende vorst en een scherpzinnig strateeg”. Over de wandaden in Congo-Vrijstaat wordt met geen woord gerept.

“Daar gaan we weer”, reageerde Julien Truddaïu, auteur van het boek ‘Notre Congo/Onze Kongo, de Belgische koloniale propaganda ontsluierd’ op Facebook. “Managementtaal toegepast op de architect van een van de meest moorddadige koloniale ondernemingen van de twintigste eeuw.”

Minister van Onderwijs in Franstalig België, Valérie Glatigny (MR) “deelt het onbegrip”, zei ze vrijdag bij La Première op de RTBF-radio. “Ik heb dat ook aangegeven bij mijn administratie. Dat soort van vragen over de Belgische kolonies moeten gecontextualiseerd worden.”

De opstelling van de vragen gebeurt door een werkgroep van leerkrachten uit de verschillende onderwijsnetten, verduidelijkte Glatigny nog. Ze heeft de administratie gevraagd in de toekomst nauwer toe te zien op die werkzaamheden, “want dergelijke vragen kunnen mensen kwetsen”.

Recreatieplas De Galderse Meren bij Breda wordt deze zomer overspoeld door Belgische bezoekers. En dan vooral door grote groepen jongvolwassenen uit Antwerpen met een Marokkaanse achtergrond. Op drukke middagen bestaat strand C volgens vaste bezoekers voor zeventig tot tachtig procent uit Belgen. Dat zorgt voor een levendige sfeer, maar soms ook voor ergernis over harde muziek, blowen en de enorme drukte.

Profielfoto van Ronald Sträter

Geschreven door

Ronald Sträter

Terwijl Franstalige rapmuziek uit een speaker knalt, relaxen de Belgen op de Galderse Meren in of aan het water. "Het is hier net Klein Marrakesh", lacht een jongeman uit Antwerpen terwijl hij om zich heen kijkt. Hij is een van de vier vrienden die voor het eerst voor verkoeling naar Breda zijn gereden. "Ik zie alleen maar bekenden."

De toestroom is volgens vaste badgasten de afgelopen jaren enorm gegroeid. Waar het vroeger vooral Brabanders en Zuid-Hollanders van de campings uit de omgeving waren die naar de recreatieplas kwamen, weten nu complete vriendengroepen uit Antwerpen, maar ook uit Brussel, de weg naar Breda te vinden. Opvallend: het beeld geldt vooral voor strand C. Rond de grote zwemplas liggen nog altijd veel Nederlandse gezinnen en is de verhouding tussen Belgische en Nederlandse bezoekers veel evenwichtiger.

Waarom ze de grens oversteken? Het antwoord is simpel. "In Antwerpen hebben we niet zulke mooie zwemplekken", vertelt Rachid terwijl hij voetvolley speelt. "Hier ben je in iets meer dan een half uur en het water is zo proper." Van een gezamenlijke oproep is volgens hem geen sprake. "Iedereen in Antwerpen kent deze plek gewoon via vrienden of familie. We geven het aan elkaar door."

"Iedereen in Antwerpen kent de Galderse Meren via vrienden of familie."

Op het strand lijkt het één grote ontmoetingsplek. Er wordt gezwommen, gevoetbald, gepicknickt en gelachen. Het is vooral een ontspannen dagje uit. Toch brengt de nieuwe populariteit ook wrijving met zich mee.

Anne-Marie komt al veertig jaar naar de Galderse Meren. Ze benadrukt dat ze niets tegen de Belgische bezoekers heeft. "Maar ik erger me wel aan de harde muziek en het blowen. Maar dat zou ik ook doen als Nederlanders dat deden."

Volgens haar wordt daar veel te weinig tegen opgetreden. "Voor iemand die topless ligt te zonnen staat de handhaving meteen klaar. Maar bij keiharde muziek of joints lopen ze gewoon door. Dan gebeurt er niets en dat klopt niet."

Ook Patricia, al ruim 16 jaar in de zomer wekelijks op de Galderse Meren te vinden, ziet de sfeer veranderen zodra de grote groepen Belgen arriveren. "Vanaf een uur of twee wordt het ineens veel drukker. Dan staan op verschillende plekken de speakers aan en wordt er geblowd. Dat geeft een onrustig gevoel."

En voor sommigen zijn de grote groepen mannen ook intimiderend. "Ik heb al mensen weg zien gaan", zegt Anne-Marie. Esther naast haar vult aan: "Als dit nog erger wordt, ben ik zelf ook weg."

"Soms spreken we ze aan op harde muziek, een shishapijp of een kampvuurtje."

En waar het druk is, ontstaan ook irritaties. Dat blijkt wanneer een voetbal op het hoofd van een vrouw belandt. "Kun je niet uitkijken? Ik heb jullie al drie keer gewaarschuwd", roept ze naar een groep Belgische jongeren. De reactie laat niet lang op zich wachten. "Rustig maar, beetje respect he." De vrouw is daar niet van onder de indruk. "Respect? Met die harde muziek, joints met kinderen in de buurt en een bal op mijn hoofd? Waar is die van jullie dan?"

Volgens een beveiliger, die anoniem wenst te blijven, verlopen de meeste dagen zonder grote problemen, maar neemt het Belgische bezoek de laatste jaren wel degelijk toe. Makkelijk te herkennen aan hun accent en ze komen soms in djellaba of Marokkaans voetbalshirt het strand op. "Hun aantal is de laatste jaren flink gegroeid. Soms spreken we mensen aan op harde muziek, een shishapijp met brandende kooltjes of een kampvuurtje."

Een Belgische man van achter in de twintig ligt prinsheerlijk op zijn luchtbed in het water en vindt het allemaal wel meevallen. Zelf blowt hij niet, maar ja, dat gebeurt. "Maar we zijn toch in Nederland, dan kan dat toch?" En de harde muziek? "Een muziekje moet kunnen, zolang je anderen niet stoort." Tja, dat lukt dus blijkbaar nog net niet helemaal.

Hoe dan ook, de Galderse Meren zijn allang niet meer alleen een Brabants uitje.

Reactie gemeente Breda:

De gemeente Breda benadrukt dat de Galderse Meren een vrij toegankelijke recreatieplas zijn waar ook Belgische bezoekers welkom zijn. De gemeente houdt niet bij waar bezoekers vandaan komen en kan daarom niet zeggen of hun aantal is toegenomen of dat er een trend is.

Wel zijn er signalen van overlast door harde muziek, kampvuurtjes, shishapijpen en middelengebruik. "Die zaken zijn niet toegestaan en daar wordt ter plekke op gehandeld door beveiligingsbedrijf Scorpions", aldus de gemeente. Als aanspreken niet helpt, worden handhavers of de politie ingeschakeld. Breda noemt overtredingen "onacceptabel" en bekijkt of extra handhaving nodig is. "De regels gelden voor iedereen."

"We monitoren de situatie continu en passen de inzet van toezicht aan op drukte, bijvoorbeeld in weekenden en vakantieperiodes, met als doel om de Galderse Meren voor iedereen een fijne en veilige plek te houden."

I rescued a stray cat a while ago, and she gave birth May 4th.

So the kittens are now 5 weeks old.

We have them in a play pen, because we have an open kitchen/living room, and we like to contain them a little bit, still.

The mom can go in and out as she pleases (out of the pen, not the house), and her litter box is right outside of the play pen.

The 4 little ones have just started peeing themselves, without mom cleaning them, so it's time for the baby litter box.

I use clumping litter for the adult cats, so I went and got 'safe for kittens' litter. The first type I got was some kind of silica stuff, but while pouring it into small make do litter box, I changed my mind, and got clay non-clumping litter, for safety.

The kittens eat the litter.

Not just 'ooh, what is this new weird stuff, lemme taste that', but full on mouth fulls of litter.

Ironic, since they refuse to eat anything other than milk from their mom.

But I'm concerned for their health.

Right now, it's watching them like a hawk, and when one gets ready to pee, put the baby litter box in, and put kitten in it.

Of course by then, they're done peeing, and go straight to munching the litter passionately.

I don't know what to do.

What do I do?