r/vaderlandsehistorie

I ranked the major European powers from 1600 to the dawn of the 19th century based on how much power they were able to project within Europe, taking into account military strength, diplomatic influence, and economic power. Don't take it too seriously, and let me know where you agree or disagree
▲ 74 r/vaderlandsehistorie+1 crossposts

I ranked the major European powers from 1600 to the dawn of the 19th century based on how much power they were able to project within Europe, taking into account military strength, diplomatic influence, and economic power. Don't take it too seriously, and let me know where you agree or disagree

I struggled the most with a few things. First of all, it was difficult to decide whether England or the Polish-Lithuanian Commonwealth was more powerful in the early 17th century. The most difficult part for me, however, was the second half of the 18th century, particularly the placement of Austria, Prussia and Russia.

Keep in mind that this is about power projection on the European continent and not about power projection anywhere else in the world. That's why Spain and Portugal score lower than you might expect and also why Russia only strarts rising in the 18th century

I also don't view the Ottoman Empire as European power, but as a non-European power that held territory inside Europe. That's why I didn't rank them. (But you are free to discuss were they would be placed)

u/AnthonieHeinsius — 19 hours ago
▲ 52 r/vaderlandsehistorie+2 crossposts

Weerdpoort

Ter hoogte van de Weerdsingel Oostzijde 8 hangt een tegeltableau van de Weerdpoort. Het verkeer uit het Noorden kwam via deze poort de stad binnen. Rond 1845 werd de poort gesloopt. Maar er blijven restanten zichtbaar.

u/Alex-Stadsgids — 23 hours ago

Het ontstaan van Nederlands

Hallo beste historie-enthousiasten.

Ik ben op zoek naar literatuur of uitleg over het ontstaan van Nederland.

Ik heb nooit begrepen hoe het kan dat de Tachtigjarige oorlog en het gros van de Hollandse gouden eeuw gelijktijdig hebben kunnen gebeuren.

De oorlog was zwaar voor de nieuwe republiek met constante belegeringen, benodigde investeringen in Defensie en het verlies van grondgebied. Ook het effect op oogsten, export/import en binnenstatelijk transport moet desastreus zijn geweest tijdens zo'n langdurige oorlog.

Hoe was het dan mogelijk dat er nog steeds enorme economische groei, de oprichting en het succes van de VOC en WIC en dergelijke positieve zaken gelijktijdig plaatsvonden.

De culturele hoogtepunten (Rembrandt etc) kunnen verklaart worden aangezien cultuur vaak bloesemt in crisistijden.

Oke, er was het Twaalfjarig bestand maar het lijkt me dat dit vooral de schade van de oorlog beperkte en een pauze was zodat beide partijen weer legers konden opbouwen.

Ik ben benieuwd naar duidelijke verklaringen, bonuspunten voor wetenschappelijke artikelen of non-fictie boeken.

Heb ik een verkeerd beeld van de Tachtigjarige oorlog of van de Gouden eeuw? Zorgde de opstanding juist voor de mogelijkheid van bloei? Hoe was het mogelijk verre koloniën te starten terwijl er oorlog was?

Ps. Ik heb De Zwijger van van Stipriaan al gelezen maar vond hier geen uitwijding.

reddit.com
u/Loud_Hunter_5898 — 1 day ago

Wilhelmuslied over het beleg van Maastricht (1632) door Frederik Hendrik (AI)

Ik las een tijdje terug een interessant artikel (het Wilhelmus tijdens de republiek o.i.d. heette het geloof ik) waarin ter sprake kwam dat de tekst van het Wilhelmus regelmatig werd aangepast aan de toenmalige stadhouder (en later de koning). Aangezien het een erg persoonlijk lied was, voelden de opvolgers van Willem van Oranje blijkbaar een behoefte voor een eigen versie. Al bleef het oorspronkelijke Wilhelmus ook populair. Ik geef even een voorbeeld van een alternatieve versie:

Maurice van Nassouwe

Ben ick van Duytscher aert,

Voor t Vaderlandt ghetrouwe

Gae ick int veldt te paert:

Het Prinsdom van Orangien

Heeft Godt my toe-gheschickt,

Voor den Koninc van Spangien

En ben ick niet verschrickt.

De verschillen zijn groter dan de overeenkomsten en dat geldt nog meer voor de rest van het lied. Deze liederen bevatten veel verwijzingen naar minder bekende historische gebeurtenissen, pogingen om tegenstanders belachelijk te maken, de lof van de stadhouder/koning te bezingen en grappen/dubbele bodems. Deze varianten op het Wilhelmus zijn helaas bij het grote publiek nagenoeg onbekend. Veel wetenschappers besteden er ook weinig aandacht aan en als ze er iets over vermelden, dan herhalen ze alleen de eerste strofe. Daarom leek het mij leuk om deze varianten met hulp van AI in echte liedjes te veranderen. Dat is niet bepaald een makkelijke taak omdat deze liederen her en der verspreid zijn en er in een behoorlijk aantal gevallen ook geen transcript beschikbaar is (waardoor je veel handschriften moet ontcijferen en vervolgens uittypen).

De kans dat we ooit door mensenhanden gemaakte versies van deze liederen krijgen is helaas bijzonder klein, om meerdere redenen. Voor het volledige Wilhelmus (alle 15 coupletten) zijn maar 1-3 audio-opnames te vinden. Waarvan de meest recente al weer een hele tijd geleden is. (Van de historische constructie van het Wilhelmus, naar de wijze van Chartres, is nog geen volledige versie gemaakt.) Minder bekende varianten maken hierdoor, dus nagenoeg geen kans om gemaakt te worden. Ten tweede zijn het wat langere liederen, dus als er al toevallig eentje gemaakt wordt, dan krijg je maar iets van 3 strofen te horen en laten ze de rest weg. (Muziekdiensten hebben een voorkeur voor korte muziek en er zijn weinig mensen te vinden die een hele avond achter elkaar naar verschillende complete bewerkingen van het Wilhelmus willen luisteren.) Met AI kun je gelukkig wel met enig gemak langere muziekstukken maken, die je zelf leuk vindt zonder dat je je druk hoeft te maken over hoe goed ze aanslaan bij het publiek. Een bijkomend voordeel is dat je met AI de melodie, snelheid en de instrumenten gemakkelijk aan kan passen, zodat de liederen niet te eentonig worden. (Alle versies zijn logischerwijs op de melodie van het Wilhelmus, al is deze door de loop der jaren wel veranderd.)

Nog iets dat meespeelt is dat deze liederen in het verleden minder positief gewaardeerd werden. Vaak werden ze in een boek kort even aangehaald via de eerste strofe, waarna de schrijver concludeerde dat het duidelijk minder goed was dan het originele Wilhelmus. Zelf denk ik dat je deze liederen gewoon moet waarderen om wat ze zijn en dat je er prima een leuk lied tussen kan vinden zonder dat je meteen de behoefte hebt om het tot het nieuwe volkslied uit te roepen. Net als met veel muzieksoorten zitten er tussen deze varianten goede en minder goede liederen. (Zelf vind ik de versies van Willem van Oranje/de zwijger, (geuzenleider Willem II van der Marck/Lumey,) Maurits, Frederik Hendrik en koningen Willem I-III het leukst. Veel van hen hebben ook meerdere versies. (Alleen Graeff Maurits van Nassouwe, edel keyserlijck bloet vind ik wat minder.) De versies van Willem IV en V lijken nogal op elkaar, maar zijn op zichzelf gezien nog steeds wel leuk.

Ik doe dit vooral als hobby, omdat ik het zelf leuk vind, maar het is soms ook leuk om het met andere mensen te delen, dus ik zal in de comments een link naar mijn youtube-pagina zetten.

Als jullie toevallig een lied vinden dat ik vergeten ben of iets anders leuks weten over dit onderwerp, laat het dan vooral weten.

youtube.com
u/Realistic_Table3390 — 4 days ago

Stadhouder-Koning Willem III steekt de Boyne over in 1690. Zijn overwinning bij de Slag bij de Boyne stelde hem in staat Ierland te veroveren.

Na de Nederlandse invasie van Engeland in 1688 werd Willem III, die handig gebruikmaakte van de politieke onrust in het land, gekroond tot koning van Engeland en Schotland. Daarmee zette hij Jacobus II Stuart af. De invasie stond nauw samen met de oorlog tegen Frankrijk. Willem wilde voorkomen dat Engeland zich aan de zijde van Lodewijk XIV zou scharen en wilde de Engelse militaire en financiële middelen juist inzetten in de strijd tegen Frankrijk. Met de afzetting van Jacobus lukte dat. Engeland en Schotland werden snel onder controle gebracht en sloten zich aan bij de grote Europese coalitie tegen Frankrijk.

In Ierland brak echter verzet uit tegen Willem. Jacobus probeerde daar met Franse steun zijn troon te heroveren, waardoor Ierland een nieuw front werd in de oorlog. Willem zag de strijd in Ierland vooral als een vervelende afleiding van de veel belangrijkere strijd tegen Frankrijk op het Europese vasteland. Maar hij moest wel. Het Engelse parlement zou anders dwars gaan liggen bij het sturen van Engelse troepen naar het Europese continent. In 1690 schreef hij aan Maximiliaan II van Beieren:

>‘Ik vind het verschrikkelijk dat ik dit jaar zo weinig kan bijdragen aan de zaak van de bondgenoten en dat ik verplicht ben naar Ierland te gaan, waar ik als het ware ben afgesneden van de beschaafde wereld.’

De herinnering aan 1688 speelde ondertussen sterk door het hoofd van Jacobus. Hij wilde niet opnieuw zijn hoofdstad zonder slag of stoot opgeven en vreesde dat zijn leger uiteen zou vallen als hij bleef terugtrekken. Toen Willem oprukte naar Dublin, besloot Jacobus daarom uiteindelijk bij de rivier de Boyne stand te houden. Hij had daar een sterke positie, maar Willem beschikte over een aanzienlijk numeriek overwicht en kwalitatief betere troepen. Zijn leger bestond uit Engelsen, Hugenoten, Denen, Duitsers en ook een groot aantal Nederlanders. Vooral de Nederlandse infanterie gold in deze periode als een van de beste van West-Europa. In totaal beschikte Willem bij de Boyne over ongeveer 36.000 man, tegenover zo'n 23.500 soldaten onder Jacobus.

Een dag voor de slag ontsnapte Willem ternauwernood aan de dood. Terwijl hij de vijandelijke posities verkende, ketste een Jacobitische kanonskogel via de rivieroever omhoog en schampte zijn rechterschouder. Zijn kleding werd opengereten en hij raakte gewond, maar verder mankeerde hij weinig. Terwijl zijn wond werd verzorgd, mompelde Willem in het Nederlands dat ‘het niet dichterbij had moeten zijn’. Geruchten over zijn dood bereikten zelfs Frankrijk, waar op verschillende plaatsen spontaan feest werd gevierd.

De volgende dag stuurde Willem een groot deel van zijn leger op een omtrekkende beweging en begon met zijn overige troepen aan de oversteek van de rivier. Onder vijandelijke salvo's was dat een zware onderneming. Aan de overkant lanceerde de Ierse cavalerie een tegenaanval die een groot deel van de troepen terug de rivier in dreef. De bataljons van de Hollandse Garde, in Engeland bekend als de ‘Blue Guards’, hielden echter als enige stand. De Nederlandse elite-infanterie stond geïsoleerd aan de vijandelijke kant van de rivier, zonder natuurlijke obstakels die bescherming konden bieden tegen de vijandelijke cavalerie.

De gardisten vormden een carré, een gesloten infanterieformatie waarmee zij zich naar alle kanten tegen cavalerie konden verdedigen. Voor infanterie die voornamelijk met musketten was bewapend was dit in deze periode nog een relatief nieuwe tactiek en zo ver ik weet de eerste keer dat het door musketiers is toegepast. Dit was mede mogelijk geworden door de ontwikkeling van de bajonet. Hierdoor konden musketiers zichzelf tegen cavalerie verdedigen zonder afhankelijk te zijn van piekeniers, terwijl zij tegelijkertijd hun vuurkracht behielden.

Volgens een ooggetuige maakte Willem zich grote zorgen toen hij zijn gardisten geïsoleerd aan de overkant zag staan. Maar de Hollandse Garde bleef standhouden en vuurde gedisciplineerd per peloton, waardoor de Ierse ruiters uiteindelijk in grote wanorde moesten terugtrekken. Willem slaakte daarop een zucht van verlichting. De ooggetuige beschreef zijn reactie als volgt:

>‘Maar toen hij zag dat zij standhielden en per peloton vuurden, zodat de ruiters gedwongen werden zich in grote wanorde terug te trekken, slaakte hij een zucht van verlichting [...] en zei dat hij zijn Garde iets had zien doen wat hij in zijn leven nog nooit infanterie had zien doen.’

Door stand te houden verzekerden de Hollandse Gardes het bruggenhoofd en maakten zij het mogelijk voor de rest van Willems troepen om de rivier over te steken.

Jacobus moest zich terugtrekken en de slag was beslist. Ondanks de omvang van de legers waren de verliezen relatief beperkt: ongeveer 500 doden en gewonden aan Willems kant en zo'n 1.500 aan de zijde van Jacobus. Nederlandse troepen onder Hendrik van Nassau-Ouwerkerk rukten na de overwinning als eerste op naar Dublin en bezetten de Ierse hoofdstad. Jacobus zag geen toekomst meer in de strijd en vertrok kort daarna naar Frankrijk. Met de overwinning aan de Boyne kwam een groot deel van Ierland onder Willems controle, maar de oorlog was nog niet voorbij. Het zou nog een jaar duren voordat heel Ierland was onderworpen. Dat gebeurde pas nadat de Nederlandse generaal Godard van Reede-Ginkel in 1691 bij Aughrim een Frans-Iers leger versloeg in een bijzonder bloedige veldslag. Daarmee werd het belangrijkste verzet tegen Willems koningschap gebroken en konden de Engelse middelen steeds meer worden gericht op Willems belangrijkste doel: de oorlog tegen Frankrijk.

u/AnthonieHeinsius — 8 days ago

Wie herinnert zich de vorige eclips nog?

11 augustus 1999. We mochten kijken door een CD. Niet door het midden natuurlijk 💿

De volgende zonsverduistering zou pas liggen in een verre toekomst. Ver, ver na de millenniumwisseling. Het zou plaatsvinden in het jaar 2026..

Wat had jij je erbij voorgesteld?

reddit.com
u/Weliveanddietogether — 10 days ago
▲ 86 r/vaderlandsehistorie+1 crossposts

The battle of Scheveningen (Terheide) occurred OTD 1653. The victory for Cromwell's Commonwealth of England brought an end to the First Anglo-Dutch war

The final naval battle of the first Anglo-Dutch war, saw a fleet of 130 ships under General-at-sea George Monck (later Lord Albermarle) defeat a Dutch fleet of 125 ships under Maarten Tromp.

Tromp led the attack in an attempt to break a devastating blockade of the Dutch coast, and had neatly managed to free a squadron led by Witte de With, blockaded at the Texel, 2 days prior. Monck launched his attack on the morning of the 10th (31st July OS), which as per his recent tactical restructure called for three squadrons all fighting in line. 

The Dutch broke the English lines almost immediately and a melee ensued by which the two fleets passed through each other 4 times. Throughout the first Anglo-Dutch war the Dutch had found their ships lacking for sheer firepower, and so it was again: the particularly calm conditions allowing the English to make use of their heavy guns (The Brederode (54) was the only Dutch ship with more than 50 guns - whilst the English had 14 with more than her and 50 that could throw a heavier broadside). On top of this, throughout the war the Dutch administration had repeatedly left crews unpaid and supplied them with insufficient gun powder, leading to a motivation crisis that certain officers had chosen to remedy with brutality. Given these conditions it’s not a stretch to believe the French minister at the Hague’s declaration that ‘the English fought with spirit and order, our people with neither.’

The majority of the fighting was over by 1pm, by which time the Dutch had lost 14 ships sunk or captured and the English only two, but the biggest loss was that of Admiral Tromp himself, who was shot early in the conflict (his flag captain kept his flag flying to try and keep up morale). Although the English were back off the Dutch coast in two weeks, the formal blockade was never renewed, however, the loss of Tromp led directly to the end of the war: the new Grand Pensionary of Holland, Johan De Witt, moving quickly to secure peace with England and prevent a revival of the pro-Stuart Orangists.

u/0pal23 — 9 days ago

Wat waren de gewoontes en culturele aspecten van de Batavii?

Ik kan nergens informatie vinden over wat de Batavii geloofden (naast een bepaalde Romeinse god die zij hadden vermengd met een eigen religieuze insteek). Ook kan ik nergens vinden wat zij deden qua culturele activiteiten, feesten, gewoonten/gewoontes, hoe zij hun maatschappij hadden ingericht of *hoe* zij zonder formatie te verliezen met paard en harnas de Rijn over konden steken op plaatsen die te diep waren om te staan.

Heeft iemand hier informatie over?

reddit.com
u/Vegetable_Review4967 — 10 days ago

Kadastrale archief viewer

Hallo,

Wij zijn op zoek naar gegevens van ons huis. Nu blijken de gemeente/provincie archieven niet heel erg mee te werken. We zoeken de bouwtekingen van de bouw in 1910. Er is veel bewaard gebleven, maar er zit een verkeerde tekening in het archief van ons adres. Plus de straat naam is nu ook anders dan vroeger.

Met veel zoek werk ben ik achter het perceel gekomen door middal van HISGIS. Ik heb dus nu de eerste kadastrale legger (1832) en de huidige. Helaas was het perceel in 1800 een hooiland van meerdere hectare dus het perceel is later opgesplitst. De volgende informatie kan ik via het kadastrale archief viewer inzien.

Echter hangt hier best een hoog prijs kaartje aan om in te zien. Daarom doe ik hier een beroep. Is er iemand die dit al heeft en ons kan helpen?

Of andere manieren weet om informatie te vinden?

Alvast bedankt!

reddit.com
u/Labdiva — 9 days ago

De rol van de Oranjes in de bevrijding van Nederland in november 1813 was groter dan vaak wordt gezegd

Ik zit in een fase dat ik veel zit te lezen over de Franse tijd/Napoleon en ik kwam op een artikel uit 2015.

Artikel: The Légion Hollandaise d’Orange: Dynastic Networks, Coalition Warfare and the Formation of the Modern Netherlands, 1813–14

Het artikel laat zien dat de latere koning Willem I, samen met zijn moeder (de weduwe van Willem V) Wilhelmina van Pruisen in heel 1813 al bezig waren met het lobbyen en opzetten van een Nederlands legergroep die onderdeel moest worden van de bevrijding van Nederland. Dit begon al in januari 1813, net na Napoleon zijn dramatisch terugtocht uit Rusland. De Oranjes woonde na het verlies van Duitse bezettingen in 1806, vooral in Pruisen. De lobby begon dan ook daar, het duurde echter nog tot eind februari tot Pruisen de oorlog verklaarde aan Napoleon. Toen Rusland ondertussen al akkoord was gegaan voor het plan, was Pruisen ook akkoord. In april 1813 ging de latere koning Willem I naar Zweden om met Bernadotte te praten, die ook snel steun gaf.

In April 1813 had Koning Willem I dus al de steun van Rusland, Pruisen en Zweden gekregen voor het oprichten van een Nederlands leger onderdeel binnen de zesde coalitie in de ‘Army of the North’ onder kroonprins van Zweden Bernadotte. Dit leger zou noord Duitsland en Nederland veroveren. De Britten deden alleen een stuk moeilijker, wat vertraging en verkleining van de plannen betekende.

De troepen waren een combinatie van deserteurs uit de Franse legers, die na te zijn gevangen genomen vaak overliepen, en nu graag onder de Oranjes wilde vechten, als ook Nederlanders in geallieerde dienst die zich erbij voegde, dat waren vaak hogere leiders en officieren.

Aanrader om te lezen, het gaat zowel over de voorbereiding op, als de bevrijding zelf. Nederland werd niet puur door Russen en Pruisen bevrijd, er waren ook Nederlandse onderdelen, zowel opstandelingen als van buitenaf komende troepen. Ook waren er best veel Nederlanders in buitenlandse dienst, in Rusland, Pruisen, Oostenrijk ook bij de Britten.

In mijn mening was het vrij goed mogelijk geweest dat zonder dit lobby werk van de Oranjes er geen herstel van een Nederlandse staat was geweest, er waren ook andere opties, bijvoorbeeld toevoegen aan Pruisen.

Zoals het deel van de conclusie hieronder ook noemt: koning Willem I had met zijn lobby werk Nederland al voor de grote slag bij Leipzig in oktober 1813 toegevoegd bij de zesde coalitie, toen Nederland eind november uiteindelijk werd bevrijd voegde het zich als staat toe aan de coalitie, net zoals bijvoorbeeld de overlopende Duitse staten zoals de Saksen en Bavarians. Nederland werd niet als veroverd gebied beschouwd, maar als bondgenoot binnen de coalitie.

reddit.com
u/No_Joke992 — 12 days ago
▲ 43 r/vaderlandsehistorie+2 crossposts

Optische Telegraaf of Semafoor op de Jacobitoren

Op de Jacobitoren stond in de tijd van Napoleon een Optische Telegraaf ook wel semafoor genaamd. De Utrechters vonden het lelijk. Snelle communicatie was voor de legers van Napoleon belangrijk. De torens stonden op ongeveer 10 kilometers van elkaar. Een signaal deed er ongeveer 32 minuten over om een afstand van 192 kilometer af te te leggen. In Amsterdam stond een semafoor op de Weesperpoort.

u/Alex-Stadsgids — 13 days ago